X

کامپوزیت

کامپوزیت رزین ها همان مواد سفید ترمیمی هستند که برای پر کردن دندان ها مورد استفاده قرار می گیرند.این مواد اکثرا توسط نور آبی پلیمریزه و سخت می شوند.کامپوزیت ها با چسب های دندانپزشکی که اصطلاحا باندینگ نامیده می شوند ،به دندان متصل می گردد.از جمله محسنات کامپوزیت علاوه بر زیبایی آن ها،حفظ نسج سالم دندان به هنگام مراحل پر کردن است.چون پر خلاف پرکردگی نقره یا مواد سیاه که به هنگام پر کردن نیاز به ایجاد گیر و فرم خاصی می باشد،که در نتیجه منجر به تراشیده شدن قسمتی از نسج دندان می شود،کامپوزیت به دلیل قابلیت اتصالش به نسج دندان،نیازی به این مراحل نداشته و از لحاظ حفظ نسج دندان ارجحیت دارند.

قابل ذکر است که کار با کامپوزیت نسبت به پرکردگی نقره نیاز به حساسیت و دقت بیشتری دارد.لذا بهتر است جهت ترمیم دندان هایتان با کامپوزیت،به دندان پزشکانی که در این کار تبحر و تخصص دارند مراجعه کنید.


طول عمر کامپوزیت در صورتی که هر چند ماه یکبار پالیش شود و اگر بیمار نکاتی را که دندانپزشک متذکر می شود به خوبی رعایت کند،حدود 3تا 8 سال است.بهتر است از دندان هایی که با کامپوزیت ترمیم شده اند برای شکستن تخمه،یخ،استخوان،مداد،ناخن و کلا اجسام سخت استفاده نشود،چون احتمال دارد ترک بخورد و لب پر شوند.مصرف مواد رنگی مانند قهوه و شکلات،بخصوص در 24 ساعت اول پس از ترمیم،باید به حداقل رسانیده شود.

 

خواسته مریض امروزی از دندانپزشکی زیبائی استفاده از تکنیکی است که حداقل دندان طبیعی خود را از دست ندهند،لذا با استفاده از تکنیک باندینگ مستقیم و کامپوزیت رزین بیشتر شده است. در چند سال اخیر پیشرفت های زیادی که در دانش خواص مواد بوجود آمده است استفاده مستقیم از کامپوزیت را به عنوان یک راه مطمئن از تغییر زیبائی و عمر مواد بیشتر کرده است.در استفاده از کامپوزیت کنترل تمام کار در دست دکتر است. در حالتی که مریض از فاصله بین دندان های جلوی خود شکایت می کند و برای از بین بردن این ناراحتی به دندانپزشک مراجعه می کند.راه های مختلف برای حل مشکل او می توان ارائه کرد.یکی از راههای متداول که از گذشته نیز متداول بوده ارتودنسی می باشد.در مواقعی که مریض با این نوع مداوا بدلایل خاص مثل زمان یا مسئله مالی موافق نیست می توان از راه های بسیار آسان و قابل قبول دیگری ارائه نمود.این راهها را می توان به صورت زیر دسته بندی کرد.

1-راه غیر مستقیم

2-را مستقیم

روش غیر مستقیم:

یکی از راه های قابل استفاده پرسلن ونیر و یا کامپوزیت ونیر است که به وسیله لابراتوار ساخته می شود.روکش یا روکش های چینی فرم دیگر راه غیر مستقیم است که این طریق معمولا بندرت در دندانپزشکی امروز استفاده می شود.

2-روش مستقیم:

راه مستقیم برای ازبین بردن فاصله بین دو دندان با استفاده از کامپوزیت های مختلفی که امروزه در دسترس می باشد و هر کدام از این تکنیک ها بسته به وضع مالی مریض و مهارت دندانپزشک انتخاب می گردد.برای بدست آوردن یک نتیجه رضایت بخش اولا دندانپزشک باید با مواد مختلف از نظر خواص فیزیکی و شیمیایی و مهمتر از این نحوه استفاده از این مواد آگاهی داشته باشد.در ثانی اینگونه مواد باید در دسترس باشند تا بتوان با استفاده از وسایل و ابزار های درست نتیجه رضایت بخش بدست آورد. خواسته های مریض خصوصا در کشور های مختلف بر اساس تجربه های خوب و بد مریض بسیار متفاوت است و آنچه مسلم است این است که مریض از حداقل تراش دندان های طبیعی خود استقبال می کند و چون هدف دندانپزشکی زیبایی می باشد،با تکنیک مستقیم این هدف عملی است. امروزه به علت پیشرفت زیادی که در علم مواد کامپوزیتی از نظر خواص فیزیکی و شیمیایی مانند رنگ های مختلف از نظر سفیدی و انعکانس نور و مقاومت در برابر فشار های مختلف این امکان برای دندانپزشک وجود دارد که با استفاده از این مواد در ترمیم دندان جلوئی یا عقبی همراه با زیبایی مورد نظر به حداکثر موفقیت نائل گردد.

برتری های تکنیک مستقیم نسبت به غیر مستقیم

1-این تکنیک در اکثر مواقع نیاز به تراش ندارد مگر اینکه دندان در یک ردیف نباشد و مجبور شویم برای همسطح سازی دندان را تراش دهیم.

2-برگشت بودن به حالت اولیه. در حقیقت می توان با این روش همه کارهای انجام شده را از روی دندان برداشت و دندان را بحال اول برگرداند.

3-اگر این تکنیک با مهارت کامل انجام گیرد،محل تماس کامپوزیت با دندان کاملا غیر مشهود خواهد بود.

4-یکی از ویژگی های تکنیک مستقیم قابلیت مرمت مجدد آن است بطوریکه هر گاه قسمتی از  کامپوزیت بشکند می توان با افزودن کامپوزیت شکستگی را تعمیر کرده و آن را بحالت اولیه خود برگرداند.در صورتی که در تکنیک غیر مستقیم هر نوع ترمیم نیازمند برگرداندن کار به لابراتوار می باشد.

5-طول عمر:اگر این تکنیک صحیح انجام پذیرد بعلت خواص فیزیکی پیشرفته که در کامپوزیت های امروزی وجود دارد بدون اینکه کمترین تغییر رنگ یا شکستگی اتفاق بیوفتد طول عمر کار بسیار طولانی خواهد بود.

6-زمان:در اکثر مواقع می توان این کار را در یک جلسه انجام داد.

7-راه مستقیم ترمیم دندان از نظر مالی برای مریض مقرون به صرفه می باشد و احتیاج به هزینه لابراتوار ندارد.

در واقع با این تکنیک می توان هم از نظر وقت و هم از نظر مالی به مریض کمک کرد.مسئله مهمی که در این تکنیک باید در نظر گرفته شود آگاهی کامل از نحوه کار و دنبال کردن دقیق مرحله به مرحله تکنیک می باشد.با در نظر گرفتن مزایای تکنیک مستقیم به غیر مستقیم باید توجه نمود چگونه این تکنیک را بکار ببریم.

مریضی که حدود 50 سال سن دارد و انسان سالمی نیز می باشد به مطب مراجعه کرده است و از فاصله بین دندان هایش که چند سال قبل به وسیله کامپوزیت ترمیم شده شکایت دارد:

مشکلات

-رنگ کامپوزیت تغییر کرده است.

-لبه های لثه ای کامپوزیت شکسته و در حال جدا شدن از دندان است.

-خط میانی با صورت مریض هماهنگی ندارد.-موقع نخ کشیدن نخ زیر لثه گیر می کند.

-دو دندان هم اندازه نیستند و کامپوزیت بیشتر از سطح دندان را اشغال کرده.

قبل از هرکاری باید پرکردگی ها را بدون اینکه به لثه آسیب وارد شود از روی دندان جدا کنیم البته این کار مشکل تر از حالتی است که مریض هیچگونه پرکردگی روی دندان خود ندارد.چون در حالت اول باید دندان مریض را به حالت اولیه خود برگرداند و کار را شروع کرد.برای جدا کردن کامپوزیت از روی دندان بدون زخم کردن لثه باید از فرز های خاصی از کمپانی براسلر آمریکا استفاده می کنیم.اگر هنگام برداشتن مواد قدیمی لثه زخمی شود و شروع به خونریزی کند باید کار را متوقف کرد و ادامه کار را به یک جلسه دیگر موکول کرد.اگر زخم لثه خیلی کم باشد و بتوانیم جلوی خونریزی را به طریقی بگیریم می توانیم پس از شستوشو به کار خود ادامه دهیم.

بعد از برداشتن کامپوزیت قدیمی باید نکات زیر را رعایت کرد:

1-آماده سازی

دندان های بالا و پایین باید با یک ماده زبر مثلpamic کاملا شسته و جرم گیری شود تا ذرات ریز موجود روی دندان از بین برود.اگر این کار در ست انجام نشود و دندان خوب تمیز نشود در انتخابرنگ ممکن است دچار  اشتباه بشویم.

2-اندازه گیری فاصله بین دو دندان

برای این کار می توان از شماره 1 یا 2 استفاده کرد.

3-انتخاب رنگ کامپوزیت

معمولا باید رنگ دندان بالا را با رنگ دندان پایین انطباق دهیم.یکی از عوامل مهم برای نتیجه مورد نظر کامپوزیت است و بایستی قبل از اینکه دندان را بطور کامل خشک کنیم رنگ کامپوزیت را انتخاب نماییم.

4-انتخاب نوع کامپوزیت

نوع کامپوزیت باید ماکروفیل یا هایبرید باشد.

کامپوزیت ماکروفیل

یکی از دلایل مهم استفاده از کامپوزیت ماکروفیلدر وهله اول زیبایی است.البته می توان از میکروهایبرید در مواقعی که کار تحت فشار و استرس باشد استفاده نمود.از آنجائیکه در این مریض برای بستن فاصله دو دندان جلویی کامپوزیت تحت فشار نیست به همین دلیل ماکروفیل بهترین مواد برای بستن فاصله بین دو دندان می باشد.ماکروفیل می تواند مینای دندان را از نظر آناتومی دقیقا شبیه سازی کند.چون هدف به وجود آوردن یا شبیه سازی سطح مینای دندان می باشد.کامپوزیت ماکروفیل می تواند این خاسته را به بهترین صورت محقق نماید.فاکتور مهم بعدی پالیش کردن است که کامپوزیت ماکروفیل دارای حداکثر قابلیت پالیش است.

مرحله اول

بعد از اندازه گیری فاصله بین دو دندان و مشخص کردن مقدار موادی که باید به هر دندان اضافه کرد کار را شروع می کنیم.البته باید در طول کار چند بار این اندازه گیری را تکرار مرد که در پایان کار دچار اشتباه نشویم.بعد از قرار دادن مایلر استریپ در کنار دندان مجاور برای جلوگیری از Etch شدن دندان مجاور از اسید فسفریک استفاده می کنیم و از وسط دندان شروع می کنیم.بمدت 30 ثانیه etchمی کنیم و به مدت 10 تا 15 ثانیه شست و شو میدهیم و خشک می کنیم.

مرحله دوم

در این هگام بایستی از unfilled resineرئی مینای دندان به وسیله براش بزنیم.البته باید چند بار ماده باندینگ را روی سطح مینای دندان و قسمت داخلی دندان استفاده کنیم.بعد به مدت 20 ثانیه Light پولیمرایز کنیم.مسئله مهم این است که همه باندینگ ها از نظر قدرت باندینگ به اندازه کافی قوی هستند در حقیقت هیچ فرقی با هم ندارند.چیزی که مهم است تکنیک است و نه باندینگ.

بعد از استفاده از باندینگ چون رنگ کامپوزیت از قبل تعیین شده مقداری از کامپوزیت را بین دو انگشت لوله کرده و آن را روی دندان قرار می دهیم و کامپوزیت را مانند خمیر از پایین دندان به سمت لثه فرم می دهیم و سعی می کنیم دیوار بیرونی را شکل بدهیم.با بکار بردن قلم به آرامی کامپوزیت را به سمت زیر لثه فشار می دهیم و بعد با براش مخصوص آنرا فرم دلخواه می دهیم.البته باید تمام تلاش را بکاربرد که مقدار کامپوزیت مورد نیاز را در یک مرحله روی دندان فرم بدهیم.بعد از فرم دادن سطح بیرونی کامپوزیت اضافی را بطرف زبان برده و شکل دهیم و از قسمت بیرونی یا facial کامپوزیت را بوسیله light پولیمرایز کرد و مدت 60 ثانیه کامپوزیت را در سطوح بیرونی و داخلی پولیمرایز می کنیم.

کامپوزیت مورد استفاده همانطوریکه اشاره شد microphilاست و به آسانی قابل فرم دادن می باشد.مسئله مهم دیگر آن است که باید مقدار کامپوزیت را به انداره 5/0 mm بیشتر اضافه کرد.این مقدار این امکان را میدهد که بعد از پالیش کردن کامل به همان ابعاد برسیم.

مرحله نهایی پالیش کردن است:

مرحله پالیش کردن:اول بوسیله فرز کارباید ضروع می کنیم و با این وسیله مقدار کامپوزیت زیادی را برمی داریم و شکل مورد نظر خود را تکمیل می کنیم.در موقع استفاده از فرز باید توجه کرد از سمت لبه دندان به سمت لثه باید حرکت دهیم.بعد از اینکه از فرز کارباید استفاده کردیم و آناتومی دلخواه را به وجود آوردیم قسمت بعدی پالیش را بوسیله دیسک های مختلف ادامه می دهیم.استفاده از دیسک باعث می شود که کامپوزیت با دندان یک دست و یکنواخت شود بدون ایجاد هیچ نوع خط سفید.برای پالیش کردن بین دندان ها از proxy strip استفاده می کنیم وقتی پالیشینگ خاتمه یافت دوباره دندان را اندازه می زنیم تا به اندازه دلخواه برسیم.

برای دندان دوم عینا همه ی این مراحل را باید تکرار کنیم و نتیجه نهایی بدست آوردن یک کار زیبا و مورد دلخواه بیمار و دندانپزشک است.

امروزه با وجود کامپوزیت های پیشرفته تکنیک مستقیم یکی از بهترین و ساده ترین راه ها برای بستن فاصله بین دو دندان می باشد و دندانپزشک می تواند هرمندانه و محتاطانه کار خود را باموفقیت به انجام برساند و با در دست داشتن مواد خوب و وسایل خوب بهترین و زیباترین کار را بدست می آورد.